Coins και tokens: τι είναι, από πού ήρθαν και πώς λειτουργούν στην πράξη

Ένα coin (το εγγενές νόμισμα ενός δικτύου) είναι το περιουσιακό στοιχείο που ανήκει στο ίδιο το blockchain (αλυσίδα μπλοκ, δηλαδή το κοινό αρχείο συναλλαγών ενός δικτύου). Με αυτό πληρώνονται τα τέλη συναλλαγής, όπως με το ether στο Ethereum, το οποίο το whitepaper του δικτύου περιγράφει ως το βασικό «καύσιμο» του συστήματος [1]. Ένα token (ψηφιακή μονάδα που εκδίδεται πάνω σε ήδη υπάρχον δίκτυο) δεν έχει δικό του blockchain. Ζει μέσα σε ένα smart contract (έξυπνο συμβόλαιο, δηλαδή πρόγραμμα που εκτελείται από το ίδιο το δίκτυο) ή σε κάποιον άλλο μηχανισμό ενός υπάρχοντος δικτύου [2].

Το πρόβλημα που λύνει αυτή η διάκριση είναι πρακτικό: πώς φτιάχνει κανείς ένα νέο ψηφιακό περιουσιακό στοιχείο χωρίς να στήσει από την αρχή ένα ολόκληρο δίκτυο, με δικούς του κόμβους, δικό του μηχανισμό συναίνεσης και δική του ασφάλεια. Πριν υπάρξουν τα tokens, όποιος ήθελε νέο νόμισμα έπρεπε ουσιαστικά να φτιάξει νέο blockchain [1].

Σε αυτό το άρθρο εξηγούμε από το μηδέν πώς λειτουργεί ένα token, ακολουθούμε μία πραγματική μεταφορά USDT στο Ethereum, συγκρίνουμε τους τρόπους με τους οποίους διαφορετικά δίκτυα υλοποιούν tokens και καταγράφουμε τι έχει πάει στραβά. Το κείμενο είναι ενημερωτικό και δεν αποτελεί επενδυτική συμβουλή.

Το πρόβλημα: νέο ψηφιακό χρήμα χωρίς νέο δίκτυο

Το Bitcoin σχεδιάστηκε για να κάνει ένα πράγμα: να μεταφέρει bitcoin. Όταν άλλοι θέλησαν να χρησιμοποιήσουν την ίδια ιδέα για κάτι διαφορετικό, ο πιο προφανής δρόμος ήταν να φτιάξουν το δικό τους δίκτυο. Έτσι γεννήθηκε το 2010 το Namecoin, ένα blockchain παρόμοιο με του Bitcoin για την καταχώριση ονομάτων [1].

Ο Vitalik Buterin, στο whitepaper του Ethereum, συνόψισε το δίλημμα σε τρεις δρόμους [1]. Ο πρώτος ήταν ένα νέο blockchain, που δίνει σχεδόν απόλυτη ελευθερία αλλά κοστίζει σε χρόνο ανάπτυξης, στην προσπάθεια να αποκτήσει το δίκτυο χρήστες και κόμβους, και σε ασφάλεια. Ο δεύτερος ήταν το scripting πάνω στο Bitcoin, εύκολο αλλά πολύ περιορισμένο. Ο τρίτος ήταν ένα μεταπρωτόκολλο πάνω στο Bitcoin, δηλαδή ένα σύστημα κανόνων που χρησιμοποιεί τις συναλλαγές του Bitcoin για να καταγράφει δικές του κινήσεις. Ο Buterin σημείωνε ότι οι «ελαφριές» εκδόσεις τέτοιων μεταπρωτοκόλλων κατέληγαν να βασίζονται σε έναν έμπιστο διακομιστή, κάτι που κατά τη γνώμη του ακύρωνε μέρος του νοήματος [1].

Ο Buterin υποστήριζε επίσης ότι η συντριπτική πλειονότητα των εφαρμογών θα ήταν πολύ μικρή για να δικαιολογεί δικό της blockchain [1]. Πρόκειται για εκτίμηση του ιδρυτή του έργου, όχι για μετρημένο γεγονός. Η λύση που πρότεινε ήταν ένα δίκτυο όπου κάθε νέο «νόμισμα» είναι απλώς ένα πρόγραμμα. Όπως το διατύπωσε, ένα σύστημα token είναι στην ουσία «μια βάση δεδομένων με μία λειτουργία» (δική μας μετάφραση): αφαίρεσε Χ μονάδες από τον Α και δώσε τις στον Β, εφόσον ο Α τις έχει και έχει εγκρίνει τη μεταφορά [1].

Από πού ήρθε η ιδέα

Η ιδέα των tokens προηγείται του Ethereum και ξεκίνησε, ειρωνικά, με τη λέξη «coins».

Στις 27 Μαρτίου 2012 ο Yoni Assia πρότεινε τα colored coins (χρωματισμένα νομίσματα, δηλαδή bitcoin με επιπλέον σήμανση) [3][4]. Η ιδέα ήταν ότι ένα συγκεκριμένο ποσό bitcoin μπορεί να «χρωματιστεί» ώστε να αντιπροσωπεύει κάτι άλλο, για παράδειγμα μια μετοχή ή ένα κουπόνι. Τεχνικά, το χρώμα αποδίδεται σε μια έξοδο συναλλαγής του Bitcoin και μεταφέρεται στις εξόδους που δημιουργούνται όταν αυτή ξοδεύεται [1]. Στις 4 Δεκεμβρίου 2012 ο Meni Rosenfeld δημοσίευσε το πρώτο αναλυτικό κείμενο με τίτλο «Overview of Colored Coins» [3][4]. Σύμφωνα με το Journal du Coin, την πρώτη υλοποίηση έγραψε στα τέλη του 2012 ο Alex Mizrahi [4]. Το 2013 ακολούθησε κοινό κείμενο των Assia, Buterin, Hakim, Rosenfeld και Lev [5].

Παράλληλα, ο J.R. Willett δημοσίευσε το 2012 το «The Second Bitcoin Whitepaper», την πρόταση για το Mastercoin [6]. Σύμφωνα με το Journal du Coin, η ημερομηνία ήταν η 6η Ιανουαρίου 2012 [4]. Το Mastercoin ήταν ένα μεταπρωτόκολλο πάνω στο Bitcoin που υποσχόταν δικά του περιουσιακά στοιχεία. Η πώλησή του άνοιξε στις 31 Ιουλίου 2013 [7], με τιμή 100 MSC ανά 1 BTC, και τα νέα νομίσματα έφευγαν από μια διεύθυνση με το όνομα «Exodus Address» [6]. Το ποσό που συγκεντρώθηκε δεν είναι σαφές. Σύμφωνα με το προφίλ του ίδιου του Willett, όπως το μεταφέρει το Raconteur, ήταν περίπου 500.000 δολάρια σε bitcoin [8], ενώ το CriptoNoticias αναφέρει περίπου 600.000 δολάρια [7]. Το Mastercoin μετονομάστηκε αργότερα σε Omni [6].

Το whitepaper του Ethereum αναφέρει ρητά το Mastercoin ως προηγούμενο, τόσο για το μοντέλο χρηματοδότησης όσο και στη βιβλιογραφία του [1]. Ακόμη και η χρονολογία του ίδιου του whitepaper δεν είναι ενιαία: η σελίδα του ethereum.org γράφει σε ένα σημείο 2013 και σε άλλο 2014 [1].

Το βήμα που έκανε τα tokens βιομηχανία ήταν μια τυποποίηση. Στις 19 Νοεμβρίου 2015 οι Fabian Vogelsteller και Vitalik Buterin κατέθεσαν το ERC-20 (το πρότυπο για ισοδύναμα tokens στο Ethereum) [2]. Το πρότυπο καθορίζει ένα κοινό σύνολο λειτουργιών, ώστε κάθε πορτοφόλι και κάθε ανταλλακτήριο να μπορεί να χειριστεί οποιοδήποτε token χωρίς ειδική προσαρμογή, και η κατάστασή του σήμερα είναι «Final» [2]. Στο ιστορικό του υπάρχει σύνδεσμος σε συζήτηση του Reddit με τίτλο «let's talk about the coin standard» [2]. Τα tokens, δηλαδή, ξεκίνησαν να λέγονται «coins».

Μια ιστορία που λίγοι ξέρουν: το USDT γεννήθηκε πάνω στο Bitcoin

Σήμερα το USDT, το stablecoin (token που επιδιώκει σταθερή αξία έναντι ενός νομίσματος) της Tether, συνδέεται κυρίως με το Ethereum και το Tron. Η αρχή του όμως βρίσκεται αλλού.

Τον Ιούλιο του 2014 οι Brock Pierce, Reeve Collins και Craig Sellars ανακοίνωσαν το Realcoin [9]. Τα πρώτα tokens εκδόθηκαν στις 6 Οκτωβρίου 2014 πάνω στο Bitcoin, μέσω του Omni Layer, του διαδόχου του Mastercoin [9]. Η μετονομασία σε Tether αναφέρεται στις 20 Νοεμβρίου 2014, αν και η Wikipedia σημειώνει ότι γι' αυτή την ημερομηνία λείπει πηγή [9]. Αργότερα το USDT εκδόθηκε και στο Ethereum ως token ERC-20 [9], και στα μέσα Απριλίου 2019 στο Tron ως token TRC-20 [10].

Στις 17 Αυγούστου 2023 η Tether ανακοίνωσε ότι σταματά να υποστηρίζει το USDT στο Omni, μαζί με το Kusama και το Bitcoin Cash SLP. Ως αιτία ανέφερε ότι στο Omni δεν υπήρχαν δημοφιλή tokens και ότι τα ανταλλακτήρια προτιμούσαν άλλα δίκτυα [11]. Τότε κυκλοφορούσαν στο Omni περίπου 240 εκατ. USDT [11]. Ο διευθύνων σύμβουλος Paolo Ardoino έγραψε ότι η απόφαση ήταν οδυνηρή για την ομάδα, ιδίως για το Omni, το πρώτο δίκτυο του USDT το 2014 [12].

Τον Ιούλιο του 2025 η Tether ανακοίνωσε ότι από την 1η Σεπτεμβρίου 2025 θα σταματούσε τις εξαργυρώσεις σε πέντε «παλιά» δίκτυα, μεταξύ των οποίων το Omni, και θα πάγωνε όσα tokens είχαν απομείνει [13]. Στο Omni είχαν εκδοθεί συνολικά περίπου 888 εκατ. USDT, από τα οποία κυκλοφορούσαν ακόμη περίπου 82,9 εκατ. [13][14]. Στα τέλη Αυγούστου 2025 η εταιρεία αναθεώρησε το σχέδιο: τα tokens δεν παγώνουν, αλλά γίνονται «μη υποστηριζόμενα». Μπορούν να μεταφέρονται, όμως δεν εκδίδονται και δεν εξαργυρώνονται πλέον [15].

Δεν το ξέρουν όλοι αυτό. Ένας οδηγός του KuCoin γράφει ότι το USDT ξεκίνησε το 2014 ως token ERC-20 στο Ethereum [16], κάτι που έρχεται σε αντίθεση με τις παραπάνω πηγές.

Αυτό δείχνουν τα έγγραφα. Ακολουθεί η δική μας ανάγνωση. Ένα coin δεν μπορεί να «μετακομίσει»: το ETH είναι το Ethereum και το BTC είναι το Bitcoin. Ένα token που εκδίδεται από εταιρεία είναι διαφορετικό, γιατί το «σπίτι» του είναι μια επιχειρηματική απόφαση του εκδότη, η οποία μπορεί να αλλάξει. Το USDT του Omni δεν έπαψε να υπάρχει τεχνικά· έπαψε να υπάρχει κάποιος που να το εξαργυρώνει. Για τον κάτοχο, η αξία ενός τέτοιου token εξαρτάται όχι μόνο από το blockchain, αλλά και από τις επιλογές του εκδότη.

Πώς λειτουργεί, από το μηδέν

Φανταστείτε μια χώρα με το δικό της εθνικό νόμισμα.

Το coin είναι το εθνικό νόμισμα. Κάθε φορά που χρησιμοποιείτε τους δρόμους της χώρας πληρώνετε διόδια, και τα διόδια πληρώνονται μόνο σε εθνικό νόμισμα. Στο Ethereum τα διόδια λέγονται gas, και η τεκμηρίωση του ethereum.org γράφει ότι τα τέλη gas πρέπει να πληρώνονται σε ETH, το εγγενές νόμισμα του δικτύου [17]. Το ίδιο το whitepaper ονομάζει το ether το βασικό «καύσιμο» του Ethereum, με το οποίο πληρώνονται τα τέλη [1].

Το token είναι μια δωροεπιταγή. Ένα κατάστημα μέσα στη χώρα εκδίδει δικές του δωροεπιταγές και κρατά ένα βιβλίο που γράφει ποιος έχει πόσες. Στο Ethereum, το «βιβλίο» είναι η αποθήκευση ενός smart contract, και το πρότυπο ERC-20 ορίζει τι πρέπει να κάνει [2]. Η λειτουργία totalSupply λέει πόσες μονάδες υπάρχουν συνολικά, δηλαδή τη συνολική προσφορά, και η balanceOf πόσες έχει κάθε διεύθυνση. Η transfer μεταφέρει μονάδες από τον αποστολέα σε άλλη διεύθυνση. Η τριάδα approve, transferFrom και allowance επιτρέπει σε άλλο πρόγραμμα, για παράδειγμα σε ένα αποκεντρωμένο ανταλλακτήριο, να μετακινήσει μονάδες για λογαριασμό του κατόχου, μέχρι ένα όριο που εκείνος έχει εγκρίνει. Τα πεδία name, symbol και decimals είναι προαιρετικά· το πρότυπο εξηγεί ότι, αν τα δεκαδικά είναι 8, το ποσό διαιρείται με 100.000.000 για να εμφανιστεί στον χρήστη. Όταν δημιουργούνται νέα tokens, το πρότυπο συστήνει να καταγράφεται μια μεταφορά από τη διεύθυνση 0x0.

Το κρίσιμο σημείο είναι ότι η μεταφορά μιας δωροεπιταγής εξακολουθεί να περνά από τους δρόμους της χώρας, άρα πληρώνει διόδια στο εθνικό νόμισμα. Το whitepaper του Ethereum σημείωνε ότι ένα token θα μπορούσε «θεωρητικά» να επιτρέπει πληρωμή τελών στο ίδιο το token, μέσα από ένα σύστημα επιστροφής ETH στο εσωτερικό του συμβολαίου [1], όμως αυτός δεν είναι ο προεπιλεγμένος τρόπος λειτουργίας.

Τι μπορεί να αντιπροσωπεύει ένα token

Το whitepaper του Ethereum απαριθμούσε από την αρχή μεγάλο εύρος χρήσεων [1]: νομίσματα που αντιπροσωπεύουν δολάρια ή χρυσό, μετοχές, δικαιώματα σε φυσικά αντικείμενα, κουπόνια, ακόμη και πόντους επιβράβευσης χωρίς καμία σχέση με συμβατική αξία. Η Ledger, κατασκευαστής πορτοφολιών, προσθέτει τα νομίσματα μέσα σε παιχνίδια και τα εργαλεία ψηφοφορίας σε αποκεντρωμένους οργανισμούς [18].

Πού σπάει η αναλογία

Η εικόνα της χώρας και του καταστήματος βοηθά, αλλά σε τρία σημεία δεν ισχύει.

Πρώτον, οποιοσδήποτε μπορεί να ανοίξει «κατάστημα» μέσα σε λίγα λεπτά. Στο Solana, για παράδειγμα, μία εντολή δημιουργεί νέο token με μηδενική αρχική προσφορά [19].

Δεύτερον, το βιβλίο του καταστήματος είναι δημόσιος κώδικας και δεν έχει πάντα ιδιοκτήτη. Το ERC-20 δεν προβλέπει καμία λειτουργία διαχειριστή [2], αν και ορισμένα tokens έχουν, όπως θα δούμε στο USDT [21].

Τρίτον, σε ορισμένα δίκτυα δεν χρειάζεται κατάστημα. Στο Cardano, το ίδιο το «εθνικό μητρώο» καταγράφει τις δωροεπιταγές: τα tokens μεταφέρονται από το λογιστικό σύστημα του δικτύου χωρίς smart contract, και μόνο το ada χρησιμοποιείται για τέλη και ανταμοιβές [20].

Ένα πραγματικό παράδειγμα: 15,21 USDT βήμα βήμα

Ας ακολουθήσουμε μία πραγματική συναλλαγή στο Ethereum: τη συναλλαγή 0x09906f4f…258257, στο μπλοκ 26.163.687, στις 10 Οκτωβρίου 2026, ώρα 18:00:23 UTC [22].

Πρώτα, ποιος στέλνει και πού. Αποστολέας είναι η διεύθυνση 0x46340b20…9758, στην οποία το Etherscan δίνει την ετικέτα «Crypto.com 12» [22]. Η ετικέτα είναι απόδοση του ίδιου του Etherscan. Η συναλλαγή δεν στέλνεται στον παραλήπτη αλλά στο συμβόλαιο του USDT, στη διεύθυνση 0xdAC17F95…1ec7, ενώ ο παραλήπτης, η διεύθυνση 0xB1276185…1580, εμφανίζεται μόνο μέσα στα δεδομένα της εντολής [22].

Έπειτα, πόσο ETH μετακινείται. Το πεδίο «Value» δείχνει 0 ETH [22]. Κανένα coin δεν αλλάζει χέρια.

Τρίτον, τι ζητείται από το συμβόλαιο. Τα δεδομένα της εντολής καλούν τη λειτουργία transfer(address,uint256) με τιμή 0xe81610 [22]. Σε δεκαδικό σύστημα αυτό είναι 15.210.000 (δικός μας υπολογισμός). Το συμβόλαιο του USDT χρησιμοποιεί 6 δεκαδικά [21], άρα 15.210.000 / 1.000.000 = 15,21 USDT (δικός μας υπολογισμός).

Τέταρτον, ποιος πληρώνει τα διόδια και σε τι. Το τέλος συναλλαγής ήταν 0,000005319537389527 ETH, περίπου 0,01 δολάρια [22]. Η συναλλαγή κατανάλωσε 63.197 μονάδες gas με τιμή 0,084173891 Gwei [22]. Για επαλήθευση, 63.197 × 0,084173891 = 5.319,54 Gwei, δηλαδή 0,00000531954 ETH, που συμφωνεί με τον εξερευνητή (δικός μας υπολογισμός). Από το ποσό αυτό, 4.598,85 Gwei «κάηκαν» λόγω του βασικού τέλους των 0,072770075 Gwei (63.197 × 0,072770075, δικός μας υπολογισμός), το ίδιο ποσό που δείχνει και το Etherscan [22]. Τα υπόλοιπα 720,69 Gwei πήγαν ως φιλοδώρημα στον επικυρωτή (δικός μας υπολογισμός).

Πέμπτον, πόσο ακριβότερο είναι αυτό από μια απλή μεταφορά ETH. Μια απλή μεταφορά ETH απαιτεί 21.000 μονάδες gas [17]. Η μεταφορά του token χρειάστηκε 63.197, δηλαδή περίπου τρεις φορές περισσότερες (63.197 / 21.000 ≈ 3,0, δικός μας υπολογισμός).

Τέλος, τι καταγράφεται. Το συμβόλαιο εκπέμπει ένα συμβάν Transfer με αποστολέα, παραλήπτη και ποσό 15.210.000 βασικών μονάδων [22]. Τα υπόλοιπα USDT αποστολέα και παραλήπτη αλλάζουν μέσα στην αποθήκευση του συμβολαίου, όχι στα υπόλοιπα ETH των διευθύνσεων.

Οι αριθμοί που μετράνε

Ο γενικός κανόνας είναι απλός: ό,τι αφορά το coin το αλλάζει μόνο το πρωτόκολλο, ενώ ό,τι αφορά ένα token το ορίζει ο κώδικας του συμβολαίου του και όποιος έχει δικαιώματα σε αυτόν.

Ποιον εμπιστεύεστε όταν κρατάτε ένα token

Όταν κρατάτε ένα coin, εμπιστεύεστε το πρωτόκολλο και όσους το ασφαλίζουν, δηλαδή miners ή validators (επικυρωτές, οι κόμβοι που επιβεβαιώνουν τα μπλοκ). Όταν κρατάτε ένα token, εμπιστεύεστε επιπλέον όσα στρώματα έχουν προστεθεί από πάνω.

Πόσο χρησιμοποιείται: το USDT σε αριθμούς

Το USDT είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα token που ζει σε πολλά δίκτυα ταυτόχρονα. Στην ενημέρωση της 1ης Οκτωβρίου 2026, η Tether ανέφερε συνολική καθαρή κυκλοφορία 183.973.880.229,20 USDT [27].

Με τα στοιχεία της Tether [27], το Tron φιλοξενεί το 50,3% της καθαρής κυκλοφορίας (92,45 / 183,97, δικός μας υπολογισμός) και το Ethereum το 47,2% (86,82 / 183,97, δικός μας υπολογισμός). Μαζί, τα δύο δίκτυα συγκεντρώνουν το 97,4% (δικός μας υπολογισμός).

Οι δύο πάροχοι δεδομένων φαίνεται να διαφωνούν για το Ethereum, αφού η Tether δίνει 86,8 δισ. και το Etherscan 88,3 δισ. Στην πραγματικότητα μετρούν διαφορετικά πράγματα. Ο αριθμός του Etherscan [21] είναι σχεδόν ίδιος με τα «συνολικά εγκεκριμένα» της Tether [27], τα οποία περιλαμβάνουν tokens που έχουν δημιουργηθεί αλλά δεν έχουν ακόμη διατεθεί. Αν αφαιρεθούν αυτά, προκύπτει η καθαρή κυκλοφορία (88.303.053.982,36 μείον 1.480.557.900,92 = 86.822.496.081,44, δικός μας υπολογισμός). Η μικρή απόκλιση που απομένει ανάμεσα στους δύο αριθμούς οφείλεται, κατά την ανάγνωσή μας, στο ότι μετρήθηκαν με δέκα ημέρες διαφορά.

Κεντρικοί διακόπτες και αναβαθμίσεις

Ένα coin δεν έχει «διαχειριστή» με τον τρόπο που ένα token μπορεί να έχει εκδότη. Ο επαληθευμένος κώδικας του συμβολαίου USDT στο Ethereum περιλαμβάνει τις εξής λειτουργίες [21]. Η addBlackList προσθέτει μια διεύθυνση σε μαύρη λίστα και η destroyBlackFunds καταστρέφει τα κεφάλαια μιας τέτοιας διεύθυνσης. Οι pause και unpause παγώνουν και ξεπαγώνουν όλο το συμβόλαιο. Οι issue και redeem εκδίδουν νέα tokens και αποσύρουν tokens από την κυκλοφορία. Η deprecate ανακατευθύνει το συμβόλαιο σε μια νέα, αναβαθμισμένη διεύθυνση, και η transferOwnership μεταβιβάζει την ιδιοκτησία του.

Οι διακόπτες αυτοί δεν μένουν στα χαρτιά. Στις 8 Αυγούστου 2022 η Circle έβαλε σε μαύρη λίστα διευθύνσεις που συνδέονταν με την υπηρεσία ανάμειξης συναλλαγών Tornado Cash, μετά από κυρώσεις, και το USDC που βρισκόταν σε αυτές πάγωσε [29]. Η ίδια πηγή ανέφερε τότε ότι η Tether είχε παγώσει 653 διευθύνσεις στο Ethereum τα προηγούμενα χρόνια [29].

Το πρότυπο ERC-20 δεν απαιτεί τέτοιες λειτουργίες [2]. Είναι επιλογή του εκδότη, και ο αναγνώστης μπορεί να τη δει στον δημοσιευμένο κώδικα κάθε συμβολαίου.

Ποια δίκτυα έχουν tokens και πώς διαφέρουν

Τα tokens δεν υλοποιούνται παντού με τον ίδιο τρόπο. Η σημαντικότερη διαφορά είναι πού κρατιούνται τα υπόλοιπα: μέσα σε ένα συμβόλαιο, μέσα σε ένα κοινό πρόγραμμα ή μέσα στο ίδιο το λογιστικό σύστημα του δικτύου.

Τρεις λεπτομέρειες αξίζουν προσοχή. Η ορολογία δεν είναι ενιαία: η τεκμηρίωση του Tron περιγράφει το TRX ως «εγγενές token» του δικτύου και όχι ως πρότυπο token [23], ενώ σε αυτό το άρθρο το λέμε coin. Επιπλέον, ένα coin μπορεί να γίνει token στο δικό του δίκτυο. Στο Solana το ίδιο το SOL μπορεί να «τυλιχτεί» σε token SPL, ώστε τα προγράμματα να το χειρίζονται όπως κάθε άλλο token, και η διαδικασία αντιστρέφεται όταν κλείσει ο σχετικός λογαριασμός [33]. Τέλος, το «ίδιο» token σε δύο δίκτυα είναι δύο διαφορετικά tokens. Το USDT στο Ethereum και το USDT στο Tron έχουν τον ίδιο εκδότη, αλλά είναι δύο διαφορετικά συμβόλαια και δεν μπορούν να σταλούν απευθείας από το ένα δίκτυο στο άλλο. Γι' αυτό η Coinbase προειδοποιεί ότι υποστηρίζει USDT μόνο στο Ethereum και ζητά από τους χρήστες να μην στέλνουν USDT από άλλο δίκτυο [35].

Σε σύγκριση με τις εναλλακτικές

Όποιος θέλει να δημιουργήσει σήμερα ένα νέο ψηφιακό περιουσιακό στοιχείο έχει πέντε βασικούς δρόμους. Κανένας δεν είναι ο «σωστός»· ο καθένας ανταλλάσσει κάτι με κάτι άλλο.

Τι θυσιάζει κάθε επιλογή

Το token δανείζεται την ασφάλεια του δικτύου, αλλά δανείζεται και τα όριά του. Στο παράδειγμά μας, η μεταφορά USDT κόστισε περίπου τριπλάσιο gas από μια απλή μεταφορά ETH (δικός μας υπολογισμός, [17][22]), και χωρίς ETH στο πορτοφόλι δεν θα μπορούσε καν να γίνει. Ο κάτοχος αναλαμβάνει επίσης τον κίνδυνο του κώδικα, αφού ένα σφάλμα στο συμβόλαιο μπορεί να επηρεάσει όλα τα tokens του ακόμη κι αν το δίκτυο λειτουργεί άψογα [24], καθώς και τις αποφάσεις του εκδότη [21].

Το coin έχει τη δική του ασφάλεια, αλλά πρέπει να τη χτίσει μόνο του. Το whitepaper του Ethereum το περιγράφει ως κόστος σε χρόνο, σε προσπάθεια εκκίνησης και σε ασφάλεια [1].

Το πέρασμα από token σε coin δεν είναι μετατροπή, είναι μετακόμιση, όπως δείχνει η περίπτωση του CRO. Το CRO ξεκίνησε ως token ERC-20. Στις 25 Μαρτίου 2021 ξεκίνησε το mainnet (το κύριο, ζωντανό δίκτυο) του Crypto.org Chain, με το CRO ως εγγενές coin [39]. Οι κάτοχοι έπρεπε να μεταφέρουν το CRO από το Ethereum στο νέο δίκτυο με ειδικά εργαλεία μετάπτωσης, και το staking (κλείδωμα νομισμάτων για συμμετοχή στην ασφάλεια του δικτύου) απαιτεί το εγγενές CRO και όχι το ERC-20 [40].

Τι έχει πάει στραβά

Στις 22 Απριλίου 2018, στις 03:28:52 σύμφωνα με την PeckShield, το σύστημα της εταιρείας εντόπισε δύο μεταφορές του token Beauty Ecosystem Coin, η καθεμία για ένα τεράστιο ποσό: 0x8 ακολουθούμενο από 63 μηδενικά [41]. Το σφάλμα ήταν ένα integer overflow (υπερχείλιση ακεραίου) στη λειτουργία batchTransfer, η οποία στέλνει το ίδιο ποσό σε πολλούς παραλήπτες [24]. Ο αριθμός 0x8 με 63 μηδενικά είναι 2²⁵⁵ (δικός μας υπολογισμός). Για δύο παραλήπτες, το συμβόλαιο υπολόγιζε το σύνολο ως 2 × 2²⁵⁵ = 2²⁵⁶, που σε αριθμούς 256 bit «γυρίζει» στο μηδέν (δικός μας υπολογισμός). Έτσι ο έλεγχος υπολοίπου πέρασε, ενώ δημιουργήθηκαν tokens από το πουθενά [24][41]. Το ανταλλακτήριο OKEx ανέστειλε αργότερα την ίδια μέρα τις αναλήψεις και τις συναλλαγές του BEC, και η PeckShield βρήκε περισσότερα από δώδεκα συμβόλαια ERC-20 με το ίδιο πρόβλημα [41]. Η καταχώριση της ευπάθειας περιγράφει το σφάλμα ως αξιοποιημένο στην πράξη τον Απρίλιο του 2018 [24]. Για διόρθωση του συγκεκριμένου συμβολαίου δεν έχει αναφερθεί αποτέλεσμα.

Στις 2 Φεβρουαρίου 2022 ένας επιτιθέμενος παρέκαμψε τον έλεγχο των υπογραφών των «guardians» στο σκέλος του Solana της γέφυρας Wormhole και έκοψε 120.000 wETH, δηλαδή αντιπροσωπευτικά tokens του ETH, χωρίς να υπάρχει αντίστοιχο ETH κλειδωμένο ως αντίκρισμα [26][43]. Στη συνέχεια μετέφερε 93.750 από αυτά πίσω στο Ethereum ως πραγματικό ETH [43]. Η αξία ήταν περίπου 320 εκατ. δολάρια σε τιμές εκείνης της ημέρας, με τις πηγές να δίνουν από 321 έως 323 εκατ. [42][43]. Η Jump Crypto κατέθεσε 120.000 ETH για να αποκαταστήσει την αντιστοίχιση ένα προς ένα, και στις 3 Φεβρουαρίου 2022 το Wormhole ανακοίνωσε ότι όλα τα κεφάλαια είχαν αποκατασταθεί [43]. Ένα αντιπροσωπευτικό token αξίζει όσο αξίζει η γέφυρα που το εγγυάται.

Στις 11 Μαρτίου 2023 η Circle αποκάλυψε ότι 3,3 δισ. δολάρια από τα περίπου 40 δισ. αποθεματικά του USDC βρίσκονταν στη Silicon Valley Bank, η οποία είχε μόλις καταρρεύσει [25]. Πρόκειται για περίπου 8,25% των αποθεματικών (δικός μας υπολογισμός). Οι πηγές διαφωνούν για το κατώτατο σημείο: 0,88 δολάρια σύμφωνα με το CoinGecko [25] και 0,8774 δολάρια σύμφωνα με το CoinMarketCap [44]. Το βράδυ της 12ης Μαρτίου οι αρχές ανακοίνωσαν ότι οι καταθέτες της τράπεζας θα είχαν πρόσβαση σε όλα τους τα χρήματα, και το USDC επανήλθε κοντά στα 0,99 δολάρια [45].

Από το 2023 έως το 2025, το πρώτο σπίτι του USDT αποσύρθηκε. Η Tether σταμάτησε να εκδίδει USDT στο Omni το 2023 [11], ανακοίνωσε τον Ιούλιο του 2025 τη διακοπή των εξαργυρώσεων [13] και αναθεώρησε στα τέλη Αυγούστου 2025, αφήνοντας τα tokens μεταφερόμενα αλλά χωρίς επίσημη υποστήριξη [15]. Για το τι απέγιναν τα περίπου 82,9 εκατ. USDT που κυκλοφορούσαν στο Omni τον Ιούλιο του 2025 [14] δεν έχει αναφερθεί αποτέλεσμα.

Συνηθισμένες παρανοήσεις

«Το όνομα δείχνει τι είναι.» Δεν ισχύει. Το Beauty Ecosystem Coin ήταν token ERC-20 [24]. Τα colored coins και το Mastercoin ήταν tokens πάνω στο Bitcoin [1][6]. Η τεκμηρίωση του Tron αποκαλεί το δικό της coin «εγγενές token» [23], και ακόμη και η Ledger, ενώ ορίζει τα coins ως στοιχεία εγγενή σε ένα blockchain, κατατάσσει το USDT στην ενότητα για τα coins [18]. Αυτό που μετρά είναι μια απλή ερώτηση: το περιουσιακό στοιχείο πληρώνει τα τέλη του δικτύου του ή χρειάζεται κάποιο άλλο για να κινηθεί;

«Ένα stablecoin αξίζει πάντα ένα δολάριο.» Το USDC έπεσε στα 0,88 ή στα 0,8774 δολάρια, ανάλογα με την πηγή, μέσα σε ένα Σαββατοκύριακο [25][44]. Η αξία ενός token που υπόσχεται αντιστοίχιση με νόμισμα εξαρτάται από τα αποθεματικά του εκδότη, όχι από το blockchain.

«Για να στείλω token δεν χρειάζομαι coin.» Στο παράδειγμά μας η μεταφορά κίνησε 0 ETH, αλλά πλήρωσε το τέλος της σε ETH [22]. Το ίδιο ισχύει και αλλού: στο Solana χρειάζεται SOL [19] και στο BNB Smart Chain χρειάζεται BNB [32].

«Ένα token μετατρέπεται απευθείας σε coin.» Δεν μετατρέπεται. Χρειάζεται νέο δίκτυο και μεταφορά των κατόχων σε αυτό, όπως στην περίπτωση του CRO [39][40].

«Τα tokens είναι μικρά και περιθωριακά.» Η καθαρή κυκλοφορία του USDT ήταν 183,97 δισ. τον Οκτώβριο του 2026 [27].

«Το USDT ξεκίνησε στο Ethereum.» Ξεκίνησε στο Bitcoin, μέσω του Omni, το 2014 [9][11]. Ο οδηγός του KuCoin που γράφει το αντίθετο [16] είναι λανθασμένος σε αυτό το σημείο.

Τα ανοιχτά ερωτήματα

Αντέχει η αξία ενός token που χρησιμεύει μόνο ως μέσο πληρωμής; Τον Οκτώβριο του 2017 ο Vitalik Buterin υποστήριξε ότι η συνολική αξία ενός token που χρησιμοποιείται μόνο ως μέσο ανταλλαγής μέσα σε μια εφαρμογή εξαρτάται κρίσιμα από το πόσο καιρό το κρατούν οι χρήστες: όσο μικρότερος ο χρόνος διακράτησης, τόσο μικρότερη μπορεί να είναι η αξία [46]. Κατέληξε ότι αυτό το επιχείρημα αξίας είναι «τελικά αρκετά εύθραυστο» (δική μας μετάφραση) και πρότεινε ως εναλλακτική μηχανισμούς όπου τα τέλη χρησιμοποιούνται για να αγοράζονται και να καταστρέφονται tokens, ώστε να αποσύρονται από την κυκλοφορία [46]. Το ερώτημα παραμένει ανοιχτό για κάθε token που η μόνη του χρήση είναι να πληρώνει υπηρεσίες ενός συγκεκριμένου έργου.

Είναι ποτέ ασφαλείς οι γέφυρες; Στις αρχές Ιανουαρίου 2022 ο Buterin έγραψε ότι το μέλλον θα είναι με πολλά δίκτυα, αλλά όχι με εφαρμογές που διασχίζουν δίκτυα, γιατί υπάρχουν θεμελιώδη όρια στην ασφάλεια των γεφυρών που περνούν από τη μία «ζώνη κυριαρχίας» στην άλλη. Ως παράδειγμα χρησιμοποίησε το wrapped ETH που κρατά μια γέφυρα στο Solana [38]. Ο ίδιος παραδέχτηκε ότι τα χειρότερα σενάριά του δεν είναι πιθανό να συμβούν σύντομα, αλλά σημείωσε ότι ο κίνδυνος μεγαλώνει όσο αυξάνεται η χρήση των γεφυρών [38]. Η επίθεση στο Wormhole ακολούθησε λιγότερο από έναν μήνα αργότερα, αν και οφειλόταν σε σφάλμα κώδικα και όχι στο σενάριο επίθεσης 51% που περιέγραφε ο Buterin.

Πρέπει ο εκδότης να μπορεί να παγώνει tokens; Εδώ η κριτική έρχεται από δύο αντίθετες κατευθύνσεις. Την ημέρα που η Circle πάγωσε διευθύνσεις το 2022, ο αναλυτής Dylan LeClair έγραψε: «Τα stablecoins (προφανώς) δεν είναι ανθεκτικά στη λογοκρισία» (δική μας μετάφραση) [47]. Τον Απρίλιο του 2026 ο ερευνητής ZachXBT κατηγόρησε την Circle για το αντίθετο: ότι δεν πάγωσε έγκαιρα περίπου 420 εκατ. δολάρια σε USDC από 15 περιπτώσεις κλοπής και απάτης από το 2022 [48]. Το ίδιο εργαλείο κρίνεται ως υπερβολικό από τους μεν και ως ανεπαρκώς χρησιμοποιημένο από τους δε, και δεν υπάρχει συμφωνία για το πώς θα έπρεπε να χρησιμοποιείται.

Χρειάζεται smart contract για ένα token; Η IOG, η εταιρεία πίσω από την ανάπτυξη του Cardano, και η τεκμηρίωση του δικτύου υποστηρίζουν ότι τα tokens που βασίζονται σε smart contracts προσθέτουν πολυπλοκότητα, και μαζί περιθώριο λάθους και κόστος, ενώ στο Cardano τη μεταφορά τη χειρίζεται το ίδιο το λογιστικό σύστημα [20][34]. Η πλευρά των smart contracts έχει υπέρ της τον αριθμό των εφαρμογών που έχουν χτιστεί πάνω στο ERC-20 και στα παράγωγά του. Ποια προσέγγιση θα επικρατήσει μακροπρόθεσμα δεν είναι γνωστό.

Οι κίνδυνοι για τον αναγνώστη

Ο πιο συχνός πρακτικός κίνδυνος είναι το λάθος δίκτυο. Το ίδιο token σε δύο δίκτυα είναι δύο διαφορετικά πράγματα, και ορισμένες πλατφόρμες δέχονται μόνο ένα από αυτά, όπως η Coinbase με το USDT [35]. Πριν από κάθε μεταφορά, ελέγξτε ότι αποστολέας και παραλήπτης χρησιμοποιούν το ίδιο δίκτυο.

Δεύτερος κίνδυνος είναι να κρατάτε tokens χωρίς το coin που χρειάζεται για τα τέλη. Ένα wallet (πορτοφόλι, δηλαδή η εφαρμογή ή συσκευή που κρατά τα ιδιωτικά κλειδιά) με USDT στο Ethereum αλλά χωρίς ETH δεν μπορεί να κάνει μεταφορά [17]. Το ίδιο ισχύει με το SOL στο Solana [19] και με το BNB στο BNB Smart Chain [32].

Τρίτος κίνδυνος είναι ο κώδικας και ο εκδότης. Ένα σφάλμα στο συμβόλαιο μπορεί να δημιουργήσει tokens από το πουθενά [24], ένας εκδότης με τις κατάλληλες λειτουργίες μπορεί να παγώσει μια διεύθυνση [21][29], και ένα token που υπόσχεται σταθερή αξία μπορεί να τη χάσει αν κινδυνεύσουν τα αποθεματικά του [25].

Τέταρτος κίνδυνος είναι τα αντιπροσωπευτικά tokens, των οποίων η αξία εξαρτάται από τη γέφυρα που τα εγγυάται [26][38]. Αν ο εκδότης αποσυρθεί από ένα δίκτυο, τα tokens που μένουν εκεί μπορεί να χάσουν την επίσημη εξαργύρωσή τους [13][15].

Τέλος, οι κανόνες που διέπουν τα κρυπτοστοιχεία μπορούν να αλλάξουν, και μαζί τους οι υποχρεώσεις όσων εκδίδουν tokens.

Πού να πάτε μετά

Αν θέλετε να δείτε πώς λειτουργεί ένα δίκτυο που έχει μόνο coin και όχι γενικής χρήσης smart contracts, ξεκινήστε από τον οδηγό μας για το Bitcoin. Εκεί θα βρείτε πώς παράγονται τα μπλοκ και πώς αμείβονται όσοι τα ασφαλίζουν: τον μηχανισμό που κάθε coin χρησιμοποιεί και κάθε token δανείζεται.

Πηγές

1. P: Vitalik Buterin / ethereum.org, Ethereum Whitepaper, ethereum.org/whitepaper, 2014 (η σελίδα αναφέρει και 2013) (πηγή του έργου)
2. P: Fabian Vogelsteller, Vitalik Buterin, ERC-20: Token Standard, eips.ethereum.org/EIPS/eip-20, Νοέμβριος 2015 (πηγή του έργου)
3. S: Wikipedia, Colored Coins, en.wikipedia.org/wiki/Colored_Coins, πρόσβαση Οκτώβριος 2026
4. S: Journal du Coin, Des jetons sur Bitcoin : colored coins et autres procédés, journalducoin.com/analyses/jetons-bitcoin-colored-coins-autres-procedes, πρόσβαση Οκτώβριος 2026
5. P: Yoni Assia, Vitalik Buterin, Lior Hakim, Meni Rosenfeld, Rotem Lev, Colored Coins whitepaper, etoro.com/wp-content/uploads/2022/03/Colored-Coins-white-paper-Digital-Assets.pdf, 2013
6. S: Cointelegraph Magazine, J.R. Willett launched the first ICO… but still has a day job, cointelegraph.com/magazine/jr-willett-launched-first-ico-but-still-has-day-job, πρόσβαση Οκτώβριος 2026
7. S: CriptoNoticias, A 6 años de la primera ICO: ¿qué ha pasado desde entonces?, criptonoticias.com/mercados/oferta-inicial-criptoactivos/6-anos-primera-ico-que-ha-pasado, 2019
8. S: Raconteur, ICOs funding startups, raconteur.net/technology/icos-funding-startups, πρόσβαση Οκτώβριος 2026
9. S: Wikipedia, Tether (cryptocurrency), en.wikipedia.org/wiki/Tether_(cryptocurrency), πρόσβαση Οκτώβριος 2026
10. S: Cointelegraph, Stablecoin USDT Launched on Tron Blockchain, cointelegraph.com/news/stablecoin-usdt-launched-on-tron-blockchain, Απρίλιος 2019
11. S: CoinDesk, Tether Stops Support for Bitcoin Layer Omni Citing Lack of Demand, coindesk.com/business/2023/08/17/tether-stops-support-for-bitcoin-layer-omni-citing-lack-of-demand, Αύγουστος 2023
12. S: TechEconomy, Tether Ends Supports for Three Blockchains ($USDt), techeconomy.ng/tether-ends-supports-for-three-blockchains-usdt, Αύγουστος 2023
13. S: The Block, Tether to sunset USDT on five legacy blockchains, including Algorand and Omni, theblock.co/post/362269, Ιούλιος 2025
14. S: Cointelegraph, Tether to discontinue USDT on five blockchains to 'refocus resources', cointelegraph.com/news/tether-discontinue-usdt-redemptions-five-legacy-blockchains, Ιούλιος 2025
15. S: Cointelegraph, Tether scraps plan to freeze USDT on five blockchains, cointelegraph.com/news/tether-drops-plan-to-end-usdt-on-five-chains, Αύγουστος 2025
16. S: KuCoin Learn, Tether (USDT), kucoin.com/vi-au/learn/glossary/tether-usdt, Οκτώβριος 2025
17. P: ethereum.org, Gas and fees, ethereum.org/en/developers/docs/gas, πρόσβαση Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
18. S: Ledger Academy, Crypto Coins and Tokens: Their Use-Cases Explained, ledger.com/academy/crypto/what-is-the-difference-between-coins-and-tokens, Απρίλιος 2026 (πηγή του κατασκευαστή)
19. P: Solana, Quickstart: create a token with the CLI, solana.com/docs/tokens/quickstart, πρόσβαση Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
20. P: Cardano Docs, Native tokens, docs.cardano.org/developer-resources/native-tokens, πρόσβαση Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
21. P: Etherscan, Tether USD (USDT) token page, etherscan.io/token/0xdac17f958d2ee523a2206206994597c13d831ec7, Οκτώβριος 2026
22. P: Etherscan, Transaction 0x09906f4f…258257, etherscan.io/tx/0x09906f4f1996f3ef518af15fdb45dc3153e0df32d9b0eeb7ee50521271258257, Οκτώβριος 2026
23. P: TRON Developer Hub, Token standards overview, developers.tron.network/docs/token-standards-overview, Σεπτέμβριος 2026 (πηγή του έργου)
24. P: NIST National Vulnerability Database, CVE-2018-10299, nvd.nist.gov/vuln/detail/CVE-2018-10299, Απρίλιος 2018
25. S: Reuters μέσω Kitco, Circle assures market after stablecoin USDC breaks dollar peg, kitco.com/news/off-the-wire/2023-03-11, Μάρτιος 2023
26. S: CertiK, Wormhole Bridge Exploit Incident Analysis, certik.com/blog/wormhole-bridge-exploit-incident-analysis, 2022
27. P: Tether, Transparency, tether.to/en/transparency, Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
28. S: Messari, State of TRON Q1 2026, messari.io/report/state-of-tron-q1-2026, 2026
29. S: The Block, Circle freezes USDC funds in Tornado Cash's US Treasury-sanctioned wallets, theblock.co/post/162172, Αύγουστος 2022
30. P: TRON Developer Hub, TRC-20 Protocol Interface, developers.tron.network/docs/trc20, πρόσβαση Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
31. P: BNB Chain Docs, BEP20 Token, docs.bnbchain.org/docs/BEP20, πρόσβαση Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
32. S: Trust Wallet, BEP-20, trustwallet.com/glossary/bep-20, Σεπτέμβριος 2026 (πηγή του κατασκευαστή)
33. P: Solana Program, Token, solana-program.com/docs/token, πρόσβαση Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
34. P: IOG, Native tokens on Cardano: core principles and points of difference, iog.io/news/native-tokens-on-cardano-core-principles-and-points-of-difference, πρόσβαση Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
35. S: Coinbase, Tether price page, coinbase.com/price/tether, πρόσβαση Οκτώβριος 2026
36. S: Decrypt, Bitcoin Runes Launch at the Halving: Here's Everything You Need to Know, decrypt.co/221962, Απρίλιος 2024
37. S: Blockworks, Bitcoin Runes look to spice up the halving party, blockworks.com/news/bitcoin-halving-runes-launch, Απρίλιος 2024
38. S: The Defiant, Vitalik Sounds Alarm on Security of Cross-chain Bridges, thedefiant.io/news/defi/vitalik-eth-cross-chain-bridges-security, Ιανουάριος 2022
39. S: Cointelegraph, Crypto.com launches CRO token mainnet, cointelegraph.com/news/crypto-com-launches-cro-token-mainnet, Μάρτιος 2021
40. P: Crypto.com Help Center, Tudo sobre staking na CRO, help.crypto.com/pt/articles/5015391, πρόσβαση Οκτώβριος 2026 (πηγή του έργου)
41. S: PeckShield, New batchOverflow Bug in Multiple ERC20 Smart Contracts (CVE-2018-10299), peckshield.medium.com, Απρίλιος 2018
42. S: The Block, $323 million in ETH stolen from cross-chain protocol Wormhole, theblock.co/post/132841, Φεβρουάριος 2022
43. S: GovInfoSecurity, Wormhole Blockchain Bridge Exploited for Over $300 Million, govinfosecurity.com/wormhole-blockchain-bridge-exploited-for-over-300-million-a-18442, Φεβρουάριος 2022
44. S: Forkast, Circle's USDC stablecoin regains parity as regulators act to stop bank run risk, forkast.news/circles-usdc-stablecoin-regains-parity-as-regulators-act-to-stop-bank-run-risk, Μάρτιος 2023
45. S: The Block, USDC, crypto rallies on news that SVB, Signature Bank deposits are safe, theblock.co/post/219128, Μάρτιος 2023
46. P: Vitalik Buterin, On Medium-of-Exchange Token Valuations, vitalik.ca/general/2017/10/17/moe.html, Οκτώβριος 2017
47. S: Bitcoin Magazine, Treasury Sanctions Open Source Software, bitcoinmagazine.com/legal/treasury-sanctions-open-source-software, Αύγουστος 2022
48. S: Cointelegraph, ZachXBT accuses Circle of $420M compliance failures since 2022, cointelegraph.com/news/zachxbt-accuses-circle-420m-compliance-failures-since-2022, Απρίλιος 2026

Το άρθρο είναι εκπαιδευτικό και παρέχει γενική πληροφόρηση. Τα δεδομένα στα crypto αλλάζουν γρήγορα, γι' αυτό επαληθεύστε τα πριν προχωρήσετε σε οποιαδήποτε ενέργεια με βάση όσα διαβάσατε εδώ. Δεν αποτελεί χρηματοοικονομική συμβουλή.